Изучаем финский язык с нуля!
Kappale yksi 1 Ensimmäinen kappale


Урок 1

Личные местоимения. Личные окончания глаголов.

Вопросительная частица ko/kö. О построении предложения

— Hei, minä olen Tiina Rantanen.
перевод текста — Jelena Volkova. Hauska tutustua.
— Hauska tutustua.

 ◊

— Anteeksi, missä on Eremitaasi?
— Se on tuolla. Tuo suuri rakennus on Eremitaasi.
перевод текста — Kiitos.
— Ei kestä.

UUSIA SANOJA Новые слова

anteeksi извините
ei kestä зд. не за что
hauska веселый, приятный
hei привет
kiitos спасибо
missä где
rakennus здание
tutustua (по)знакомиться

Minä olen Tiina Rantanen.
Я — Тиина Рантанен.
Asun Helsingissä.
Я живу в Хельсинки.
Sinä olet suomalainen.
Ты финн.
Asut suuressa talossa.
Ты живешь в большом доме.
Hän on opiskelija.
Он студент.
Hän asuu Petroskoissa.
Он живет в Петрозаводске.
Me olemme Suomessa.
Мы в Финляндии.
Asumme täällä.
Мы живем тут.
Te olette Venäjällä.
Вы в России.
Asutte Pietarissa.
Вы живете в Санкт-Петербурге.
He ovat täällä.
Они тут.
He asuvat Liisankadulla.
Они живут на Лиисанкату.

PERSOONAPRONOMINIT

Личные местоимения

minä я me мы
sinä ты te вы
hän он (она) he они

VERBIN PERSOONAPÄÄTTEET

Личные окончания глаголов

minä — -n me — -mme
sinä — -t te — -tte
hän — -V* he — -vat/-vät

* (V = vokaali) — условное обозначение гласной буквы.

Например, puhua (инфинитив, см. ниже) – puhu- (основа глагола) – puhun (глагол с личным окончанием – Я говорю)

asua ’жить’
asun
asumme
asut
asutte
hän asuu
he asuvat
sanoa ’сказать’
sanon
sanomme
sanot
sanotte
hän sanoo
he sanovat
puhua ’говорить’
puhun
puhumme
puhut
puhutte
hän puhuu
he puhuvat
olla ’быть’
olen
olemme
olet
olette
hän on
he ovat

 ◊

— Minä asun Helsingissä.
— Missä sinä asut?
— Minä asun Pietarissa.

Я живу в Хельсинки.
Где ты живешь?
Я живу в Петербурге.

 ◊

— Asutko sinä täällä?
— Asun.

Ты живешь здесь?
(Живу.) Здесь.

Minä olen Liisankadulla.
Я на Лиисанкату.
Olenko minä Liisankadulla?
Я на Лиисанкату?
Sinä olet opiskelija.
Ты студент.
Oletko sinä opiskelija?
Ты студент?
Hän on täällä.
Он тут.
Onko hän täällä?
Он тут?
Me olemme Vuorikadulla.
Мы на Вуорикату.
Olemmeko me Vuorikadulla?
Мы на Вуорикату?
Te olette usein täällä.
Вы часто тут.
Oletteko te usein täällä?
Вы часто тут?
He ovat Suomessa.
Они в Финляндии.
Ovatko he Suomessa?
Они в Финляндии?
Asun hotellissa.
Я живу в отеле.
Asunko hotellissa?
Я живу в отеле?
Asut suuressa talossa.
Ты живешь в большом доме.
Asutko suuressa talossa?
Ты живешь в большом доме?
Hän asuu Helsingissä.
Он живет в Хельсинки.
Asuuko hän Helsingissä?
Он живет в Хельсинки?
Asumme täällä.
Мы живем здесь.
Asummeko täällä?
Мы живем здесь?
Asutte Pietarissa.
Вы живете в Санкт-Петербурге.
Asutteko Pietarissa?
Вы живете в Санкт-Петербурге?
He asuvat Petroskoissa.
Они живут в Петрозаводске.
Asuvatko he Petroskoissa?
Они живут в Петрозаводске?

KYSYMYSLIITE ko/kö

Вопросительная частица

asunko
asutko
asuuko hän
asummeko
asutteko
asuvatko he

puhunko
puhutko
puhuuko hän
puhummeko
puhutteko
puhuvatko he

sanonko
sanotko
sanooko hän
sanommeko
sanotteko
sanovatko he

olenko
oletko
onko hän
olemmeko
oletteko
ovatko he

LAUSERAKENTEESTA

О построении предложения

Minä olen opiskelija.
Я студент(ка).
Sinä olet täällä usein.
Ты бываешь здесь часто.
Hän on Suomessa.
Он в Финляндии.

Обычный порядок слов в повествовательном предложении: подлежащее — сказуемое — второстепенный член.

В именном сказуемом всегда присутствует глагол-связка olla, который спрягается по лицам.

Asun Helsingissä.
Я живу в Хельсинки.
Asutteko Pietarissa?
Вы живете в Петербурге?

Если подлежащим является личное местоимение 1 или 2 лица (minä, sinä — me, te), его можно опустить. В разговорной речи личные местоимения употребляются чаще, чем при письме.

Asuuko Tiina Suomessa?
Тина живет в Финляндии?
Asutteko te Moskovassa?
Вы живете в Москве?

Порядок слов в вопросительном предложении: сказуемое + частица ko/kö — подлежащее — второстепенный член.

Missä?

Где?

— Missä sinä asut?
Где ты живешь?
— Asun Liisankadulla.
Я живу на Лиисанкату.
— Missä Liisankatu on?
Где находится Лиисанкату?
— Se on keskustassa.
Она находится в центре.

Если предложение начинается с вопросительного слова (напр., missä), порядок слов в нем такой же, как в повествовательном предложении.

Kysymyssana
Missä

Subjekti
te

Predikaatti
asutte?

SANAN VARTALO + SIJAPÄÄTE
Основа слова + падежное окончание

Nominatiivi
Номинатив
Vartalo
Основа
Inessiivi
Инессив
Adessiivi
Адессив
Mikä?   Missä? ssa/ssä Missä? lla/llä
suuri suure- suuressa suurella
pieni piene- pienessä pienellä
talo talo- talossa  
Suomi Suome- Suomessa  
Helsinki Helsingi- Helsingissä  
Pietari Pietari- Pietarissa  
Petroskoi Petroskoi- Petroskoissa  
tori tori-   torilla
asema asema-   asemalla
Liisankatu Liisankadu-   Liisankadulla
Vuorikatu Vuorikadu-   Vuorikadulla
Venäjä Venäjä-   Venäjällä

Основа слова (Vartalo) - одно из ключевых и важнейших понятий в финской грамматике. Именно к основе прибавляются личные и падежные окончания. Перед падежным окончанием в основе слова могут происходить изменения (Suomi — Suomessa).

В таблице показаны изменения слова в зависимости от того, в каком падеже оно находится (падежи здесь: номинатив, инессив, адессив). Номинативу часто соответствует именительный падеж в русском языке. Однако, чаще всего одному русскому падежу соответствует несколько финских, поэтому в дальнейшем финские падежи будут называться своими финскими именами, как, например, инессив и адессив, о которых подробно будет сказано в дальнейших уроках.

LUKUTEKSTI Текст для чтения

Tiina Rantanen on suomalainen opiskelija. Tiina puhuu suomea1 ja vähän venäjää1. Tiina asuu Helsingissä. Hän asuu suuressa talossa Liisankadulla. Tiina opiskelee yliopistossa venäjää1. Yliopisto on keskustassa Fabianinkadulla.

Jelena Volkova on myös opiskelija. Jelena opiskelee yliopistossa Pietarissa. Yliopisto on Vasilin saarella. Jelena asuu Pietarissa Mirnaja-kadulla. Sekin2 on keskustassa.перевод текста

Uusia sanoja

asua жить
katu улица
keskusta центр
opiskelija студент/студентка
opiskella учиться (где), изучать (что)
puhua говорить
saari остров
suuri большой
talo дом
yliopisto университет

SELITYKSIÄ Комментарии

1.

puhua suomea
puhua venäjää
opiskella suomea
opiskella venäjää

говорить по-фински
говорить по-русски
изучать финский язык
изучать русский язык

К основе слова прибавляется a/ä.

2. Частица -kin в конце слова обозначает то же, что слово myös ’тоже, также’.

Kuka? Кто?
— Kuka tuo mies on?
— Hän on professori Lehtinen.
— Кто тот мужчина?
— Он — профессор Лехтинен.

Mikä sinun nimesi on? Как тебя зовут?
— Anteeksi, mikä sinun nimesi on?
— Minä olen Tiina.
— Извини, как тебя зовут? (Какое твое имя?)
— Я — Тиина.

Mikä Teidän nimenne on? Как Вас зовут?
— Anteeksi, mikä Teidän nimenne on?
— Minä olen Veikko Lehtinen.
— Извините, как вас зовут? (Какое ваше имя?)
— Я — Вейкко Лехтинен.

DIALOGEJA Диалоги

— Anteeksi, onko tämä talo yliopisto?
— On.
перевод текста — Kiitos.
— Ei kestä.

 ◊

— Anteeksi, puhutko sinä venäjää?
— Puhun vähän.
— Mikä talo tämä on?
— Se on kirjasto.
— Missä yliopisto on?
— Se on tuo talo tuolla.
перевод текста — Kiitos.
— Ei kestä.

 ◊

— Anteeksi, puhutteko Te suomea?
— Puhun vähän. Oletteko Te suomalainen?
— Olen. Onkohan1 tuo talo Eremitaasi?
— Eremitaasi on tuo iso, vihreä rakennus.
перевод текста — Kiitos.
— Ei kestä.

 ◊

— Hei, sinähän2 puhut suomea! Oletko sinä suomalainen?
— Olen. Oletko sinäkin suomalainen?
— Minä olen venäläinen, mutta puhun suomea. Minä opiskelen suomea. Minä olen Jelena.
— Minä olen Tiina. Hauska tutustua. Asutko sinä Pietarissa?
— Asun. Entä sinä? Missä sinä asut?
— Minä asun Helsingissä.
перевод текста — Ai3, se on kiva kaupunki.
— Niin Pietarikin.

Uusia sanoja

Helsinki Хельсинки
iso большой
kaupunki город
kirjasto библиотека
kiva отличный, хороший
Pietari Санкт-Петербург
suomalainen финн/финка
tuo тот; этот, это
tuolla там
venäläinen русский/русская
vihreä зеленый

SELITYKSIÄ

  1. Частица -han/-hän, присоединяясь к вопросительному слову, придает вопросу оттенок вежливости.
  2. Частица -han/-hän может выражать также удивление, неожиданность.
  3. Собеседник, получив новую информацию, может начать свою реплику с разговорной частицы ai.

Minkämaalainen hän on?
В какой стране он живет?

Mitä kieltä hän puhuu?
На каком языке он говорит?

Tiina asuu Suomessa.
Hän on suomalainen.
Тиина живет в Финляндии.
Она финка.
Hän puhuu suomea.
Она говорит по-фински.
Linda asuu Virossa.
Hän on virolainen.
Линда живет в Эстонии.
Она эстонка.
Hän puhuu viroa.
Она говорит по-эстонски.
Björn asuu Ruotsissa.
Hän on ruotsalainen.
Бьорн живет в Швеции.
Он швед.
Hän puhuu ruotsia.
Он говорит по-шведски.
Else asuu Norjassa.
Hän on norjalainen.
Элсе живет в Норвегии.
Она норвежка.
Hän puhuu norjaa.
Она говорит по-норвежски.
John asuu USA:ssa.
Hän on amerikkalainen.
Джон живет в США.
Он американец.
Hän puhuu englantia.
Он говорит по-английски.
Kurt asuu Saksassa.
Hän on saksalainen.
Курт живет в Германии.
Он немец.
Hän puhuu saksaa.
Он говорит по-немецки.
Jean asuu Ranskassa.
Hän on ranskalainen.
Жан живет во Франции.
Он француз.
Hän puhuu ranskaa.
Он говорит по-французски.
Ingrid asuu Latviassa.
Hän on latvialainen.
Ингид живет в Латвии.
Она латышка.
Hän puhuu latviaa.
Она говорит по-латышски.
Maria asuu Liettuassa.
Hän on liettualainen.
Мариа живет в Литве.
Она литовка.
Hän puhuu liettuaa.
Она говорит по-литовски.
Lena asuu Puolassa.
Hän on puolalainen.
Лена живет в Польше.
Она полячка.
Hän puhuu puolaa.
Она говорит по-польски.
Jelena asuu Venäjällä.
Hän on venäläinen.
Елена живет в России.
Она русская.
Hän puhuu venäjää.
Она говорит по-русски
Jelena asuu Pietarissa.
Елена живет в Санкт-Петербурге.
Hän on pietarilainen.
Она — петербуржка.
Tiina asuu Helsingissä.
Тиина живет в Хельсинки.
Hän on helsinkiläinen.
Она — жительница Хельсинки.
Antti asuu Petroskoissa.
Антти живет в Петрозаводске.
Hän on petroskoilainen.
Он — петрозаводчанин.
Jura asuu Moskovassa.
Юра живет в Москве.
Hän on moskovalainen.
Он — москвич.
Vera asuu Novgorodissa.
Вера живет в Новгороде.
Hän on novgorodilainen.
Она — новгородчанка.
John asuu New Yorkissa.
Джон живет в Нью-Йорке.
Hän on newyorkilainen.
Он — житель Нью-Йорка.
Lena asuu Poznanissa.
Лена живет в Познани.
Hän on poznanilainen.
Она — жительница Познани.

DIALOGI

— Hei. Minä olen Tiina.
— Minä olen Jelena Volkova.
— Minkämaalainen sinä olet?
— Minä olen venäläinen. Minkämaalainen sinä olet?
— Suomalainen. Sinähän puhut hyvin suomea.
— Kiitos. Minä opiskelen suomea. Puhutko sinä venäjää?перевод текста
— Puhun, mutta hyvin vähän.

Uusia sanoja

hyvin зд.: совсем
vähän немного, чуть-чуть

HARJOITUKSIA Упражнения

1. Ответьте на вопросы.

Kuka sinä olet? Missä sinä asut? Oletko opiskelija? Missä sinä opiskelet? Opiskeletko suomea? Puhutko venäjää?

Ключ

2. Ответьте на вопросы по тексту.

Onko Tiina Rantanen suomalainen? Onko hän helsinkiläinen? Onko hän opiskelija? Puhuuko hän venäjää? Missä Tiina asuu? Missä hän opiskelee? Missä yliopisto on? Onko Tiina nyt Pietarissa? Onko Eremitaasi iso talo?

Ключ

3. Расскажите, что вы узнали из диалога о Елене Волковой.

Ключ

4. Дополните диалог вопросами.

a)
b)
Minä olen Tanja Perttunen.
a)
b)
Olen. Kyllä minä olen karjalainen.
a)
b)
Asun Petroskoissa Anohininkadulla.
a)
b)
Opiskelen yliopistossa.
a)
b)
Yliopisto on keskustassa.
a)
b)
Hän on Ants Järv.
a)
b)
Hän asuu Tallinnassa.
a)
b)
Kyllä, hän puhuu viroa.

Ключ



Поставьте галочку "поделиться с друзьями", чтобы получать уведомления об ответах на ваши комментарии, иначе их можно будет увидеть только через компьютер, без уведомлений.

Только зарегистрированные пользователи могут добавлять комментарии.