Изучаем турецкий язык с нуля!
Ders 27


Урок 27. Система сложных субъективных времен

Словарь урока

av - охота
benzemek - походить, быть похожим
can - душа
deney - опыт
düğün - свадьба
galiba - вероятно, наверное
görünmek - выглядеть
horlamak - храпеть
imtihan - экзамен
kamp - лагерь
kayak yapmak
komik - смешной, смешно
özlemek - скучать, тосковать
sarhoş - пьяный
simit - булочка с кунжутом
sıkılmak - скучать

В турецком языке представлена система сложных субъективных времен, сложившаяся вследствие слияния аффиксов двух времен - аффикса какого-либо простого времени на -yor, -acak / -ecek или -ır и аффикса прошедшего слышимого времени на -mış. Такое сочетание аффиксов привносит в предложение субъективный оттенок или значение. В высказывании говорящий передает не свое собственное мнение, а суждение третьих лиц.

Формы субъективных времен используются для рассказа о событиях настоящего, будущего, которым говорящий не был (не будет) свидетелем и которые переданы с чужих слов или услышаны от других лиц. По-русски такие формы могут передаваться с помощью вводных слов: «оказывается», «говорят», «якобы» и т.п.

Настоящее субъективное время

Формы настоящего субъективного времени передают изложенные со слов третьих лиц действия, происходящие в настоящем.

Утвердительная форма
Ben ağlıyormuşum
Sen ağlıyormuşsun
O ağlıyormuş
Biz ağlıyormuşuz
Siz ağlıyormuşsunuz
Onlar ağlıyorlarmış
Отрицательная форма
ağlamıyormuşum
ağlamıyormuşsun
ağlamıyormuş
ağlamıyormuşuz
ağlamıyormuşsunuz
ağlamıyorlarmış
Вопросительная форма
ağlıyor muymuşum?
ağlıyor muymuşsun?
ağlıyor muymuş?
ağlıyor muymuşuz?
ağlıyor muymuşsunuz?
ağlıyorlar mıymış?
  1. Uyurken horluyormuşum. - Оказывается, что когда я сплю, я храплю.
  2. Dans ederken çok komik görünüyormuşuz. - Говорят, что когда мы танцуем, мы очень смешно выглядим.
  3. Doğduğu şehri hiç özlemiyormuş. - Оказывается, он совсем не скучает по родному городу.
  4. Sen uykunda konuşuyor muymuşsun? - Говорят, что ты разговариваешь во сне?
  5. Çocuk annesine benzemiyor muymuş? - Говорят, что ребёнок не похож на мать?

Упражнение 27.1. Напишите предложения, употребляя глаголы, данные в скобках, в утвердительной форме настоящего субъективного времени.

  1. Sarhoşken yaptıklarını hiç (hatırlamak).
  2. Eskiden insanlar avcılık yaparak (geçinmek).
  3. Akif, simit satarak (para kazanmak).
  4. O, yolda şarkı söyleyerek (yürümek).
  5. Canı sıkılınca ne yapıyomıuş? (deniz kenarında yürümek).
Anahtar

Широкое субъективное время

Формы широкого субъективного времени называют привычные, устоявшиеся действия, о которых говорящий узнал от других лиц.

Утвердительная форма
Ben konuşurmuşum
Sen konuşurmuşsun
O konuşurmuş
Biz konuşurmuşuz
Siz konuşurmuşsunuz
Onlar konuşurlarmış
Отрицательная форма
konuşmazmışım
konuşmazmışsın
konuşmazmış
konuşmazmışız
konuşmazmışsınız
konuşmazlarmış
Вопросительная форма
konuşur muymuşum?
konuşur muymuşun?
konuşur muymuş?
konuşur muymuşuz?
konuşur muymuşsunuz?
konuşurlar mıymış?
  1. Çocukken gördüğüm her oyuncağı istermişim. - Оказывается, когда я был маленьким, я хотел иметь каждую игрушку, которую видел.
  2. Duyduğuma göre sen hiç kopya çekmezmişsin. - Насколько я слышал, ты никогда не списывал.
  3. Ayşe, lisede gitar çalar mıymış? - Говорят, Айше в лицее хорошо играла на гитаре?

Упражнение 27.2. Напишите предложения, употребляя глаголы, данные в скобках, в форме широкого субъективного времени.

  1. Çocukluğundan beri kedileri hiç (sevmek).
  2. Annesinin sözlerini hiç (dinlenmek).
  3. Hüseyin amca paralarını hiç (harcamak).
  4. Babası kırk yaşına kadar hiç sigara (içmek).
  5. O her gün beyaz gömleğini (giymek).
Anahtar

Будущее субъективное время

Будущее субъективное время называет действия, которые говорящий узнал или услышал от кого-то другого и которые произойдут в будущем.

Утвердительная форма
Ben gidecekmişim
Sen gidecekmişsin
O gidecekmiş
Biz gidecekmişiz
Siz gidecekmişsiniz
Onlar gideceklermiş
Отрицательная форма
gitmeyecekmişim
gitmeyecekmişsin
gitmeyecekmiş
gitmeyecekmişiz
gitmeyecekmişsiniz
gitmeyeceklermiş
Вопросительная форма
gidecek miymişim?
gidecek miymişsin?
gidecek miymiş?
gidecek miymişiz?
gidecek miymişsiniz?
gidecekler miymiş?
  1. Selma, üniversiteyi bitirince doktor olacakmış. - Когда Сельма закончит университет, она станет врачом.
  2. Ali ile Mehmet tatilde Uludağ’da kayak yapacaklarmış. - Говорят, что Али с Ахметом на каникулах будут кататься на лыжах в Улуда.
  3. Galiba cuma günü imtihan olmayacakmışiz. - Возможно, у нас не будет экзамена в пятницу.
  4. Kemal ile Esra evlenecekler miymiş? - Говорят, что Кемал и Эсра поженятся?

Упражнение 27.3. Ответьте на вопросы, употребляя данные в скобках слова и выражения в форме будущего субъективного времени.

  1. Nurten ve Ali ne yapacaklarmış? (düğüne hazırlanmak)
  2. İki hafta sonra havalar nasıl olacakmış? (soğumak)
  3. Cumartesi günü sinemada hangi film gösterilecekmiş? (Türkan Şoray’ın filmi)
  4. Finalden sonra nereye gidecekmişiz? (kampa gitmek)
  5. Bugün hangi deneyi yapacakmışız? (ışığın kırılması)
Anahtar

Упражнение 27.4. Прочитайте текст. Обратите внимание на употребление глаголов в форме будущего субъективного времени.

2030 yılında neler olacakmış?

2030 yılında çok büyük değişiklikler olacakmış. 2030 yılında büyük uzay savaşları başlayacakmış. Çünkü bilim ve teknolojideki hızlı gelişmeler uzayda sorunlar doğuracakmış. Her millet uzaydan yer alabilmek için uzay savaşları yapacakmış. Barış görüşmeleri tarafsız gezegen Mars`ta yapılacakmış. Barış görüşmelerine insanlar değil robotlar katılacakmış. Çok ilginç ama bu savaşta insanlar ölmeyecekmiş. Çünkü bu savaş ülkelerin robot askerleri arasında yapılacakmış.

2030 yılında evimizdeki işlerim çoğunu da robotlar yapacakmış. Yani nasıl çamaşırları, çamaşır makinesi yıkıyorsa, bulaşıkları bulaşık makinesi yıkıyorsa, evdeki temizlik işlerini, tamamen robotlar yapacakmış. Hatta mağazalardan elbise almamıza bile gerek kalmayacak mış. Çünkü robotlar, tam bize göre elbise dikeceklermiş. Kuaförlük mesleği tarihe karışacakmış. Robotlar rahatlıkla bizleri tıraş edeceklermiş.

2030 yılında okullar ve sınıflar olmayacakmış. Çünkü sanal sınıflar ve sanal okullar olacakmış. Nasıl mı? Bağlı bulunduğunuz sanal okuldan branş öğretmeni dersi anlatacakmış. Herkes dersi evinde dinleyecekmiş. Hatta öğretmen sınıftaki gibi soru soracakmış cevap alacakmış. Teknolojinin bu kadar ilerlemesi kolaylığı getirdiği gibi bazı zorlukları da getirecekmiş. Mesela, teknoloji dersi sınavdan bir soru söyleyeyim. 20 dakika içinde ütü yapabilecek bir robot programı yapınız. Soruya şaşırdınız değil mi?

İster inanın inanmayın ama bunlar çok ilginç şeyler.

Форма Система сложных субъективных времен
Настоящее
субъективное
время
Широкое
субъективное
время
Будущее
субъективное
время
Утвер-
дитель-
ная
yazıyormuşum
yazıyormuşsun
yazıyormuş
yazıyormuşuz
yazıyormuşsunuz
yazıyorlarmış
yazarmışım
yazarmışsın
yazarmış
yazarmışız
yazarmışsınız
yazarlarmış
yazacakmışım
yazacakmışsın
yazacakmış
yazacakmışız
yazacakmışsınız
yazacaklarmış
Отри-
цатель-
ная
yazmıyormuşum
yazmıyormuşsun
yazmıyormuş
yazmıyormuşuz
yazmıyormuşsunuz
yazmıyorlarmış
yazmazmışım
yazmazmışsın
yazmazmış
yazmazmışız
yazmazmışsınız
yazmazlarmış
yazmayacakmışım
yazmayacakmışsın
yazmayacakmış
yazmayacakmışız
yazmayacakmışsınız
yazmayacaklarmış
Вопро-
ситель-
ная
yazıyor muyumuşum?
yazıyor muyumuşsun?
yazıyor muyumuş?
yazıyor muyumuşuz?
yazıyor muyumuşsunuz?
yazıyorlar mıymış?
yazar mıymışım?
yazar miymışsın?
yazar mıymış?
yazar mıymışız?
yazar mıymışsınız?
yazarlar mıymış?
yazacak mıymışım?
yazacak miymışsın?
yazacak mıymış?
yazacak mıymışız?
yazacak mıymışsınız?
yazacaklar mıymış?


Только зарегистрированные пользователи могут добавлять комментарии.