Изучаем польский язык с нуля!
Lekcja trzynasta


Урок 13 (a)

Дательный-предложный падежи слов женского рода (продолжение)

Kolacja u Marka

Tekst А

1. Czy kolację zjemy dziś w restauracji? транскрипция перевод текста
2. Nie, u mnie. Wszystko, co trzeba już kupiłem. Olu, chodź ze mną do kuchni! Przekonasz się wreszcie, że potrafię ci dorównać przynajmniej w przygotowaniu kolacji. Spójrz, jaką wędlinę kupiłem: szynkę, polędwicę, parówki. транскрипция перевод текста
3. Czy nie za mało? транскрипция перевод текста
4. Nie żartuj! Po takim spacerze na pewno wszyscy mają doskonały apetyt. Kupiłem również sałatkę, ser, szproty. транскрипция перевод текста
5. Gdzie kupowałeś sałatkę? транскрипция перевод текста
6. W garmażerii, a wędlinę w „Delikatesach” Подсказка. Na pewno jest smaczna. Pomóż mi nakryć do stołu! транскрипция перевод текста
7. Przecież miałeś zamiar sam przygotować kolację... Ale chętnie ci pomogę. транскрипция перевод текста
8. Będziemy jeść w jadalni. Olu, nakryj stół tym obrusem. транскрипция перевод текста
9. Ja też pomogę wam nakrywać do stołu. транскрипция перевод текста
10. Świetnie, Maryjko! Tak będzie prędzej. Przecież po kolacji chciałyście jeszcze pójść na spacer. Postaw na stole chleb, masło i cukier. Olu, w kredensie są talerzyki, spodki i szklanki, a w tej szufladzie noże, widelce i łyżeczki. Połóż je na stole. транскрипция перевод текста
11. Tylko ty, Tadku, nic nie rób. Zaraz coś stłuczesz. транскрипция перевод текста
12. Gdzie są zapałki? Trzeba zapalić gaz. Jeszcze nie zagotowaliśmy wody na herbatę. транскрипция перевод текста
13. Nie trzeba zapalać gazu. Już włączyłem czajnik elektryczny. Woda za chwilę się zagotuje. Niech Tadek zaparzy herbatę. On wprawdzie od czasu do czasu tłucze naczynia, ale herbatę zaparza świetnie. транскрипция перевод текста
14. Możecie siadać do stołu. Za chwilę podam wam herbatę. транскрипция перевод текста

Словарь

apetyt
chleb
cukier
czajnik
dorównać
doskonały
elektryczny
garmażeria
gaz
herbata
jadalnia
kolacja
kredens
łyżeczka
masło
naczynia
nakryć
nóż
obrus
parówka
po
podać
polędwica
położyć
postawić
potrafić
prędzej
przekonać się
аппетит
хлеб
сахар
чайник
сравняться
замечательный
электрический
кулинария
газ
чай
столовая (комната)
ужин
буфет
ложечка
масло
посуда
накрыть
нож
скатерть
сосиска
после
подать
филейная колбаса
положить
поставить
суметь
быстрее
убедиться
przygotowanie
przynajmniej
sałatka
ser
siadać
smaczny
spacer
spodek
spojrzeć

stłuc
szproty
szuflada
szynka
świetnie
talerzyk
tłuc
tylko
wędlina
widelec
włączyć
zagotować
zagotować się
zapalić
zapałka
zaparzać
zaparzyć
zjeść
приготовление
по крайней мере
салат
сыр
садиться
вкусный
прогулка
блюдце
посмотреть,
   взглянуть
разбить
шпроты
ящик
ветчина
замечательно
тарелка
бить
но
копчености
вилка
включить
вскипятить
закипеть
зажечь
спичка
заваривать
заварить
съесть

jeść (zjeść) śniadanie
jeść (zjeść) obiad
jeść (zjeść) kolację
nakrywać do stołu
siadać do stołu
prosić do stołu
mieć zamiar
od czasu do czasu
  завтракать (позавтракать)
обедать (пообедать)
ужинать (поужинать)
накрывать на стол
садиться за стол
просить к столу
намереваться, собираться
время от времени

салат { sałata (zielona)
sałatka

sałatka rybna
sałatka mięsna
sałatka śledziowa
sałatka jarzynowa
sałatka z drobiu
  салат из рыбы
мясной салат
салат из селедки
салат из овощей
салат из кур

Комментарий

2. В польском языке конструкция: u + род. пад. употребляется гораздо реже, чем соответствующая русская конструкция, в основном, лишь при обозначении пребывания, проживания и т. п. у кого-нибудь.

być u kogoś
mieszkać u kogoś
Kolację zjemy u mnie.
  быть у кого-н.
жить у кого-н.
Мы будем ужинать у меня.

Вы знаете уже три других эквивалента русской конструкции „у + род. пад.”

Например:   Я стою у входа.
Я выхожу у вокзала.
У меня собственная квартира.
  Stoję przy wejściu.
Wysiadam koło dworca.
Mam własne mieszkanie.

2., 6. Для польского слова wędlina нет точного эквивалента в русском языке. Это собирательное название всех колбасных и мясных изделий (кроме мяса). Можно его переводить словом „копчености” (хотя это и не очень точно) или словом „колбасы”, но польское wędlina употребляется гораздо шире.

Nie chcę sera, chcę spróbować wędliny.
Я не хочу сыра, хочу попробовать колбасу (или „что-нибудь из мяса”, или „что-нибудь из мясного”).

Popatrz, jaką wędlinę kupiłem: szynkę, polędwicę, parówki.
Посмотри, что я купил: ветчину, филейную колбасу, сосиски. (В переводе слово wędlina пропущено).

Wędlinę kupiłem w „Delikatesach”.
Копчености я купил в „Деликатесах”.

10. Глаголы stawiać (postawić) и kłaść (położyć) сочетаются с двумя типами предложных конструкций: со значением места и со значением направления (факультативно):

stawiać, kłaść co   na czym (na co)
w czym (do czego)
pod czym (pod co)
za czym (za co)

kłaść książkę na stole (na stół)
stawiać lampę na biurku (na biurko)
класть книгу на стол
ставить лампу на письменный стол.

Глаголы wieszać (powiesić), siadać (usiąść, siąść) сочетаются лишь с конструкциями со значением места (gdzie?):

wieszać obraz na ścianie (предл.)
wieszać ubranie w szafie (предл.)
siadać na krześle (предл.)
siadać w fotelu (предл.)
вешать картину на стену
вешать одежду в шкаф
садиться на стул
садиться в кресло
opierać się (oprzeć się) na czym (предл.)
opierać się (oprzeć się) о со (вин.)
опираться на что
опираться обо что
opierać się na faktach
opierać się o ścianę
  опираться на факты
опираться о стену

11. Усвойте следующие глаголы, принадлежащие к первому спряжению (по образцу móc):

tłuc — tłukę, tłuczesz, tłuką
piec — piekę, pieczesz, pieką
spostrzec — spostrzegę, spostrzeżesz, spostrzegą

Дательный (komu? czemu?) — предложный (о kim о czym?) падеж ед. ч. слов женского рода

В обеих частях урока (см. также следующую страницу) выступают новые для Вас формы предложного падежа существительных женского рода с окончанием -i(-y). Это окончание принимают слова (склонения на -a и на согласный) с мягкой основой и основой на согласные с, cz, dz, dź, rz, sz, ż, l.

В этой группе дат. пад. также совпадает с предложным. Вот примеры:

restauracja
garmażeria
kolacja
cukiernia
pani
jesień
noc
— restauracji
— garmażerii
— kolacji
— cukierni
— pani
— jesieni
— nocy

Сравните с русскими окончаниями:

ziemia
kuchnia
czytelnia
świeca
burza
  — ziemi
— kuchni
— czytelni
— świecy
— burzy
  (земле)
(кухне)
(читальне)
(свече)
(буре)

Обратите особое внимание на формы дат.-предл. пад. существительных на -a с мягкой основой и основой на указанные выше согласные, так как слова этого склонения в русском языке имеют окончание -е.

Окончание -i (-y) является также окончанием звательной формы существительных женского рода на согласный и слов на -i, напр., pani.

pani konduktorko!

Сравните:

(о) ziemio!   (о) nocy!

Теперь Вы знаете уже все падежные формы ед. ч. слов всех трех родов твердой и мягкой разновидности. Просим Вас повторить их по таблице в конце уроков.

Упражнения

I. Образуйте в следующих предложениях прошедшее время глаголов:

  1. Jem obiad.
  2. Oni zjedzą kolację w domu.
  3. Sałatka jarzynowa jest smaczna.
  4. Mamy (девушки) zamiar pójść do „Delikatesów”.
  5. Czy chcesz (мужчина) spróbować wędliny?
  6. Nie wiemy (женщины), czy on żartuje, czy nie.
  7. Czy położysz (девушка) nakrycie na stole?
  8. Pomogę mu napisać list.
  9. Oni siadają do stołu.
Klucz

II. Вставляя предлоги na, do или w, поставьте существительные (в скобках) в нужной форме:

  1. Siadam (stół).
  2. Prosimy państwa (stół).
  3. Kładę nakrycie (stół).
  4. Siadam (fotel).
  5. Wieszam garnitur (szafa).
  6. Wieszam obraz (ściana).
  7. Mam zamiar postawić tapczan (pokój).
  8. Stawiam wazon z kwiatami (stół).
  9. Nakrywam (stół).
Klucz


Только зарегистрированные пользователи могут добавлять комментарии.